Momentum stratejisi, borsanın en köklü ve ampirik olarak en güçlü desteklenen yatırım yaklaşımlarından biridir. Temel fikir son derece basittir: yakın dönemde iyi performans gösteren hisseler, orta vadede iyi performans göstermeye devam eder. Peki bu strateji Borsa İstanbul’da nasıl uygulanır?
Momentum Stratejisinin Temelleri
Akademik literatürde onlarca yıldır araştırılan momentum etkisi, davranışsal finans teorileriyle açıklanmaktadır. Yatırımcıların iyi haberlere yavaş tepki vermesi, sürü psikolojisi ve trendin kendini besleyen yapısı, momentumun temel sürücüleri arasında sayılmaktadır.
Klasik momentum stratejisinde son 3-12 aylık getiri sıralamasına göre en iyi performans gösteren yüzde yirmi hisse alınır, en kötü performans gösterenler ise portföyden çıkarılır veya açığa satılır. Pozisyonlar belirli aralıklarla (genellikle aylık) yeniden dengelenir.
Borsa İstanbul’da Momentum Uygulaması
BIST 100 veya BIST 50 kapsamındaki hisselere momentum stratejisi uygulamak için şu adımlar izlenebilir:
- Evren belirleme: BIST 100 hisselerini başlangıç noktası olarak alın.
- Getiri hesaplama: Her hissenin son 3, 6 ve 12 aylık getirisini hesaplayın.
- Sıralama: Hisseleri getiriye göre büyükten küçüğe sıralayın.
- Seçim: En yüksek getirili 10-20 hisseyi portföye alın.
- Yenileme: Aylık veya çeyreklik olarak listeyi güncelleyin.
Gerekli Araçlar
Bu hesaplamaları manuel yapmak zaman alıcıdır. Finnet, Matriks veya IsYatirim’in tarama araçları, belirlediğiniz kriterlere göre hisseleri otomatik olarak sıralamanıza yardımcı olur. TradingView’de özelleştirilmiş tarayıcılar da bu iş için kullanılabilir.
Riskleri ve Sınırlamaları
Momentum stratejisi tüm piyasa koşullarında eşit performans göstermez. Özellikle piyasanın hızlı tersine döndüğü dönemlerde (momentum çöküşü olarak adlandırılan durum) ciddi kayıplara yol açabilir. 2008 finansal krizi ve 2020 pandemi düşüşü sırasında momentum portföyleri sert değer kayıpları yaşadı.
Stop-Loss Kullanımı
Momentum stratejisinde pozisyon başına en fazla yüzde on-on beş kayıp tolere edilmesi, büyük çöküşlerden korunmak için yaygın bir yöntemdir. Portföydeki her hisse için stop-loss emirleri tanımlamak, stratejiyi daha güvenli hale getirir.
Momentum ve Temel Analiz Kombinasyonu
Saf momentum yaklaşımını, şirketin temel sağlığını değerlendiren filtrelerle desteklemek sonuçları genellikle iyileştirir. Güçlü finansal tablolara, pozitif kazanç revizyonlarına ve yüksek analist hedef fiyatlarına sahip momentum hisseleri, daha sağlam bir portföy oluşturur. Bu hibrit yaklaşım, Türk bireysel yatırımcılar arasında giderek daha fazla ilgi görmektedir.